Hillegom - Burgemeester Toon Mans

Taken van burgemeester drs. A. Mans
De burgemeester is voorzitter van de gemeenteraad en voorzitter van het college van Burgemeester en Wethouders. De burgemeester heeft een aantal eigen wettelijke taken en bevoegdheden.

Hij is verantwoordelijk voor de handhaving van de openbare orde en veiligheid in de gemeente en is belast met het gezag over de politie, voorzover het de handhaving van de openbare orde en de hulpverlening betreft.

De burgemeester is ook 'het gezicht' van de gemeente. Hij vertegenwoordigt de gemeente bij officiële gebeurtenissen en houdt zich bezig met de presentatie van de gemeente aan de burgers. Daarnaast neemt de burgemeester ook andere taken op zich (zieportefeuille) en is hij hoofd van de brandweer.

Als benoemd bestuurder heeft de burgemeester ook een beetje de functie van opzichter. De wet spreekt over zijn 'zorgplicht' ten aanzien van bijvoorbeeld de tijdige voorbereiding van beleid en de goede samenwerking met andere overheden. Hij moetbesluiten van de gemeenteraad en het college uitvoeren, maar als hij die in strijd met de wet of het algemeen belang acht, dan kan hij zo'n besluit voor vernietiging voordragen bij de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.

De benoeming van de burgemeester geldt steeds voor een periode van zes jaar. De benoemingstermijn kan worden verlengd. Na advisering door de gemeenteraad wordt een burgemeester meestal automatisch herbenoemd. Alleen de Kroon, de Koningin en de ministers,kan de burgemeester ontslaan, de gemeenteraad dus niet.


Hoe wordt de burgemeester benoemd?
In tegenstelling tot raadsleden en (indirect) wethouders wordt de burgemeester niet gekozen, maar benoemd door de Kroon, dat wil zeggen bij Koninklijk Besluit op voordracht van de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. Voor groteregemeenten wordt de voordracht gedaan door het Kabinet.

Lijstje
Wanneer ergens een vacature ontstaat, worden sollicitanten opgeroepen via een advertentie in de Staatscourant. Intussen maakt de gemeenteraad meestal een lijstje met eigenschappen waaraan de nieuwe burgemeester zou moeten voldoen, een profielschets.De meeste gemeenteraden stellen ook een vertrouwenscommissie in die een voorkeursvolgorde van kandidaten mag aangeven.
De gemeenteraad besluit uiteindelijk over de selectie van kandidaten en stuurt een lijstje met tenminste twee namen naar de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. Meestal volgt deze de aanbeveling van de gemeenteraad op.

Referendum
Voorafgaand aan de aanbeveling kunnen gemeenten een zogenaamd burgemeestersreferendum organiseren. Tijdens zo'n referendum kunnen de kiesgerechtigde inwoners van een gemeente hun voorkeur uitspreken voor één van de twee door de gemeenteraadgeselecteerde burgemeesterskandidaten. De gemeenteraad kan er overigens ook voor kiezen geen referendum te houden.

Aanbeveling
Uiteindelijk stelt de gemeenteraad, al dan niet rekening houdend met de uitslag van een gehouden referendum, een aanbeveling op. In deze aanbeveling staan - op volgorde van voorkeur - de namen van twee kandidaten (in zeer uitzonderlijke gevallenslechts één naam). De aanbeveling wordt rechtstreeks naar de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties gestuurd. De commissaris van de Koningin stuurt gelijktijdig zijn vertrouwelijke adviezen naar de minister waarbij hij ingaat op degevolgde procedure. De minister draagt vervolgens één kandidaat voor bij de Koningin. Hij volgt daarbij in beginsel de aanbeveling van de gemeenteraad. Alleen op zwaarwegende gronden - ter beoordeling van de minister - kan hij hiervan afwijken.

Meer weten?
Wilt u precies weten hoe de benoeming van een burgemeester in elkaar zit, kijk dan op www.minbzk.nl. U vindt daar de circulaire procedureregels bij burgemeestersbenoemingen.